Σημαντική αύξηση καταγράφεται τα τελευταία χρόνια στις γεννήσεις με καισαρική τομή παγκοσμίως, με την Ελλάδα να βρίσκεται πλέον στην κορυφή της Ευρώπης, παρουσιάζοντας ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά που προκαλούν έντονο προβληματισμό.
Σύμφωνα με έρευνα του καθηγητή Δημογραφίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Βύρωνα Κοτζαμάνη, τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας δείχνουν ότι οι καισαρικές γεννήσεις έχουν υπερτριπλασιαστεί διεθνώς, από 6,7% το 1990 σε 22% το 2023. Αν και η αύξηση αυτή σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες συνδέεται με τη μείωση της μητρικής και νεογνικής θνησιμότητας, η αντίστοιχη τάση στις ανεπτυγμένες χώρες δημιουργεί ερωτήματα.
Ιδιαίτερα στην Ελλάδα, τα ποσοστά έχουν εκτοξευθεί. Από 57,8% το 2019 έφτασαν στο 62,2% το 2023, κατατάσσοντας τη χώρα στην πρώτη θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με διαφορά από άλλες χώρες όπως η Ολλανδία, η Σουηδία και η Γαλλία, όπου τα ποσοστά παραμένουν αισθητά χαμηλότερα.
Ο ερευνητής επισημαίνει ότι η αύξηση αυτή δεν μπορεί να εξηγηθεί πλήρως από παράγοντες όπως η μεγαλύτερη ηλικία τεκνοποίησης ή η υποβοηθούμενη αναπαραγωγή.
Αντίθετα, εκτιμάται ότι μεγάλο ποσοστό των καισαρικών δεν σχετίζεται με ιατρική αναγκαιότητα.
Η διεθνής επιστημονική κοινότητα θεωρεί ότι ποσοστά κάτω του 10% υποδηλώνουν ελλιπή πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, ενώ ποσοστά άνω του 20-25% ενδέχεται να υποκρύπτουν υπερβολική χρήση της μεθόδου, χωρίς ουσιαστικό όφελος για τη μητέρα ή το παιδί και με πιθανούς κινδύνους.
Παράλληλα, οι αυξημένες καισαρικές επιβαρύνουν σημαντικά τόσο τις οικογένειες όσο και το δημόσιο σύστημα υγείας. Για τον λόγο αυτό, ο καθηγητής τονίζει την ανάγκη άμεσων παρεμβάσεων, τόσο σε επίπεδο ενημέρωσης των πολιτών όσο και σε επίπεδο πρακτικών στον χώρο της υγείας.
Όπως επισημαίνει, απαιτείται συντονισμένη δράση από το κράτος, τις ιατρικές ενώσεις και την κοινωνία, ώστε να περιοριστεί η υπερβολική χρήση της καισαρικής και να αντιμετωπιστεί ένα φαινόμενο που πλέον χαρακτηρίζεται ως «επιδημία» στη χώρα.
